Blog 17 oktober 2022

Voorkomen is beter dan genezen, óók bij kinderarmoede

Toen mijn zwager uit Zuid-Afrika op bezoek was in Nederland vertelde ik hem over de scholingen (kinder)armoede die ik geef aan professionals. Mijn zwager keek mij vragend aan en zei: “Maar Peetje, in Nederland is toch helemaal geen sprake van armoede?!” Een opmerking die ik vaker hoor en waar ik opstandig van word, want een deel van de Nederlandse gezinnen ervaart dagelijks wel degelijk stress door geldzorgen. Hoeveel kinderen die in deze gezinnen opgroeien ontnemen we met deze aanname hun kans op een gezonde ontwikkeling?! De komende tijd komt de bestaanszekerheid van extra gezinnen onder druk te staan. Het Centraal Planbureau (CPB) verwacht dat het aantal kinderen dat in armoede opgroeit stijgt van 7,2% in 2021 naar 9,5% in 2023. Dat is bijna 1 op de 10 kinderen. En dat in Nederland!

Kinderarmoede gaat over het recht op kansen

Waarom ik me zo druk maak over deze kinderen, is omdat langdurige stress door geldzorgen de ontwikkelkansen van een kind beïnvloedt. Langdurige stress op jonge leeftijd, Early Life Stress, zorgt er voor dat kinderen op latere leeftijd meer kans hebben op allerlei fysieke en mentale klachten (onder andere hart- en vaatziekten, diabetes en depressie). Ze hebben vijftien jaar eerder gezondheidsklachten en sterven zeven jaar eerder. En dan heb ik het hier alleen nog maar over de impact op gezondheid, niet eens over verminderde kansen binnen het onderwijs of het niet mee kunnen doen. Als we dit weten, dan moeten we toch niet wachten tot die kinderen of gezinnen vastlopen. De Rechten van het Kind verplichten ons bovendien om hen nu de kansen te bieden waar ze recht op hebben!

Hoe dan?

Betrek de kinderen/gezinnen waar het over gaat in het huidige debat. Stel hun vraag centraal in plaats van het ‘systeem’. Denk bij lokale samenwerking rondom (kinder)armoede ook aan de unusual suspects, zoals het informele netwerk of de jeugdgezondheidszorg (JGZ) waar ik veel mee samenwerk. De JGZ is een lokale preventiepartner waar haast nooit aan wordt gedacht als het over armoede gaat. Maar zij zien (bijna) alle kinderen en hun (aanstaande) ouders en werken structureel samen met partners uit verschillende domeinen. Benut de sleutelrol van dit soort partners!

‘Zorg redt levens, preventie generaties’

We gaan een onzekere periode tegemoet. Ik hoop dat we niet alleen gaan voor het ‘oplossen van problemen’, maar vanuit de preventiegedachte juist ook investeren in de kinderen en gezinnen waar nog geen of pas beginnende problemen zijn. Daarmee voorkomen we een hoop narigheid en stress in die gezinnen en zorgen we samen voor een gezondere huidige en toekomstige generatie. Ook hier geldt: voorkomen is beter dan genezen!

Over de auteur

Petra Kletter

adviseur

Petra werkt sinds 1 januari 2018 bij het NCJ. Ze houdt zich voornamelijk bezig met de JGZ Preventieagenda, het Actieplan Armoede en professionalisering. Na haar studie Gezondheidswetenschappen heeft Petra in verschillende samenwerkingsverbanden binnen de welzijns-, zorg- en onderwijssector gewerkt. Altijd met de zorg voor de jeugd als belangrijkste onderwerp en met grote aandacht voor de organisaties en haar professionals die deze zorg uitvoeren. Vanuit verschillende rollen kent ze de kinderopvang, de gemeente en het onderwijs van binnenuit. JGZ was hierbij altijd een belangrijke samenwerkingspartner.

Lees meer over Petra Kletter E-mailen Bellen Ga naar LinkedIn

Welkom op onze nieuwe website!

Heb je een gebruikersaccount? Dan ontvang je van ons een mail om je account opnieuw te activeren.