24. Plaatst 4 vormen in stoof

fijne motoriek, adaptatie, persoonlijkheid en sociaal gedrag

Achtergronden

 
Ontwikkelingsveld

Fijne motoriek en adaptatie.

Neurologisch aspect

Zie kenmerken 18 en 21.

Psychologisch aspect

Het plaatsen van de vorm in het bijpassende gat vereist coördinatie, vormherkenning en ruimtelijk inzicht. De wijze waarop het kind deze opdracht uitvoert, is mede afhankelijk van de ervaring, die hij heeft met dit soort speelgoed. Als het kind deze opdracht niet (goed) kan uitvoeren, heeft het nog geen duidelijke voorstelling van de verschillende geometrische vormen. Dit uit zich vaak in probeergedrag.

   
Onderzoekleeftijd

 

Aanbevolen leeftijd

42 maanden (3,5 jaar).

Spreiding

> 25 – 41 maanden (160-178 weken).

   
Onderzoekmethode

 

Uitgangspositie kind

Het kind zit recht voor de tafel, al dan niet bij de ouder op schoot, zodanig dat het de voorwerpen op tafel gemakkelijk kan hanteren. De tafel moet zodanig opgeruimd zijn dat het kind niet wordt afgeleid.

Uitvoering onderzoek

De onderzoeker zet de stoof voor het kind met het ronde en het driehoekige gat het dichtst bij het kind. De onderzoeker vraagt aan het kind: “Doe jij de blokjes in een keer in het juiste gat in de deksel”. De onderzoeker zet vier vormenblokken (rond, vierkant, rechthoek, driehoek) tegelijk ‘rechtop' naast de stoof zodat het kind het grondvlak van de blokken kan vergelijken met de gaten in de deksel van de stoof. Dit mag niet worden voorgedaan. Wel mag de onderzoeker het kind zonodig aanmoedigen door het ronde blokje aan te geven. De andere blokjes mogen daarna niet meer worden aangegeven.

Observatie

De onderzoeker observeert of het kind de blokjes direct in de juiste gaten stopt.

   
Beoordeling

 

Positief

Het kind stopt elk blokje direct in het bijpassende gat

of

het kind vergelijkt de vorm van een of meerdere blokjes met de gaten in de deksel en duwt de blokjes daarna onmiddellijk door het juiste gat

of

het kind probeert het blokje in het juiste gat te duwen, maar het lukt niet in een keer, pas na draaien van het blokje.

Negatief

Het kind doet de vormen niet direct door het juiste gat van de deksel van de stoof

of

het kind duwt ongericht blokjes op verschillende gaten en duwt daarbij kennelijk per toeval het blokje door het bijpassende gat

of

het kind vergelijkt na vergeefse poging(en) de vorm van de blokjes met de vormen van de gaten in de deksel en duwt vervolgens de blokjes door de juiste gaten (probeergedrag).

   
Registratie

+ Bij positieve respons.

- Bij negatieve respons.

 Indien van toepassing bij een negatieve respons vermelden ‘probeerhandeling’.

Discipline

Alle disciplines mogen alle onderdelen uitvoeren. 

Informatie over overleg / consultatie 

 Indien de DA het kenmerk uitvoert mag bij een negatieve score de JV geconsulteerd worden.

Indien de JV het kenmerk uitvoert moet bij een negatieve score de VS/JA geconsulteerd worden.

Bij opmerkingen wordt genoteerd welke vorm(en) niet in de stoof worden geplaatst.

Ga na en noteer bij opermkingen of het kind ervaring heeft met de vormenstoof.

Advies  Adviseer ouders over het spelen met hun kind en daarbij het spelen met een vormenstoof en/of puzzels te stimuleren. 
Alarmsymptoom

Trillerige motoriek, verwaarlozen van gebruik van één hand; op korte termijn consultatie van de VS/JA.

Overweging  De mate waarin het kind thuis ervaring heeft opgedaan met een vormenstoof moet bij de interpretatie van een negatieve respons worden betrokken. Indien het kind die ervaring niet heeft, moet dit onder ‘opmerkingen’ worden vermeld. 
Het verwaarlozen (in functioneel gebruik) van een arm of een hand geldt op elke leeftijd als alarmerend (Touwen, 1990).
Trillerige handmotoriek geldt na de leeftijd van één jaar als alarmerend (Touwen, 1992).

 

Referenties

Bijlage 8, tabel 24.

 

Let op: Dit is een DIY-video voor ouders om hen te betrekken bij het onderzoek. En dient voor de professionals als audiovisuele ondersteuning bij de beschreven instructie. In de nieuwste vormenstoof past de driehoek in de vierkante vorm. Op moment dat het kenmerk volgens de beschrijving wordt uitgevoerd, is dit geen bezwaar. Immers, je biedt de driehoek tegelijkertijd aan met de andere vormen. Daarbij zal het kind moeten vergelijken. Als de driehoek in de verkeerde opening wordt gedaan, is de vorm niet goed herkent en scoort het kenmerk negatief. 

Deel dit met je netwerk