72. Kan in zit soepel roteren

grove motoriek

Achtergronden

 
Ontwikkelingsveld

Grove motoriek.

Neurologisch aspect

Op deze leeftijd zijn de opricht­ en evenwichtsreacties zodanig ontwikkeld en verloopt de coördinatie van de romp­ en nekmusculatuur met de overige spiergroepen zodanig dat het kind in zittende houding in staat is zijn romp vanuit de middenstand naar beide zijden over een hoek van minstens 45º te roteren, zonder dat het kind daarbij zijn evenwicht verliest (Hempel, 1993). De stand van de ogen komt hierbij uit het horizontale vlak.
De wervelkolom wordt beschouwd als een van draaipunten voorziene staaf. De mate van rotatie is afhankelijk van de hoeveelheid draaipunten die daarbij zijn betrokken. In zijn algemeenheid geldt dat de bewegingen vloeiender verlopen naarmate er meer draaipunten betrokken zijn.

   
Onderzoekleeftijd

 

Aanbevolen leeftijd

30 maanden (2,5 jaar).

Spreiding

Er is maar één p­waarde bekend (Hempel, 1993): p93 op de leeftijd van 129 weken (= 30maanden).

   
Onderzoekmethode

 

Uitgangspositie kind

Het kind zit vrij en is ontspannen. Het bovenlichaam is bloot.

Uitvoering onderzoek

Als het kind spontaan romprotaties naar beide kanten uitvoert, die voldoen aan de beoordelingscriteria, hoeft er verder geen speciale handeling te worden uitgevoerd (bijvoorbeeld tijdens het spelen op de grond of zittend op een krukje, zonder tegen iets of iemand te leunen). Als dat niet het geval is, dan moet de onderzoeker bij het kind romprotaties uitlokken door een stuk speelgoed lager dan schouderhoogte vanuit de middenpositie opzij te bewegen: “Kijk maar naar ...”. Dit wordt zowel naar links als naar rechts gedaan.

Observatie

De onderzoeker observeert of het kind de romp soepel roteert over een hoek van minstens 45º, zowel naar links als naar rechts, terwijl het bekken niet beweegt. Het gaat om de hoek die de punt van de schouder maakt ten opzichte van het bekken (een denkbeeldige lijn in het transversale vlak over de bekkenkammen). De onderzoeker beoordeelt ook het vlak van de blikrichting van het kind.

   
Beoordeling

 

Positief

Het kind roteert soepel naar beide zijden over minstens 45º, de stand van de ogen komt uit het horizontale vlak (de blikrichtig is niet constant op de horizon gericht). Het bekken beweegt niet.

Negatief

Het kind roteert de romp niet

of

het kind roteert over minder dan 45º naar één of beide zijden

of

het kind roteert uitsluitend laag lumbaal (de wervelkolom daarboven vertoont geen rotatie, de romp beweegt als het ware als één blok en de ogen blijven in het horizontale vlak.

   
Registratie

+ Bij positieve respons.

- Bij negatieve respons.

Bij een negatieve respons onder ‘opmerkingen‘ registreren op grond waarvan de respons negatief werd beoordeeld.

Discipline JV, VS en JA mogen alle onderdelen doen.
Informatie over overleg / consultatie 

Indien de JV het kenmerk uitvoert volgt bij een negatieve score altijd overleg met VS/JA.

Advies Adviseer ouders om de grofmotorische ontwikkeling te stimuleren en ga daarbij in op het stimuleren van romprotaties.
Overweging

Kinderen die niet ontspannen zijn, kunnen reageren met stijve bewegingen. Kinderen met een matige motoriek voeren de rompbewegingen wel uit als zij daartoe uitgelokt worden, zoals bij dit kenmerk, maar roteren veel minder in hun spontane motoriek. Blokachtige rompbewegingen bij spelen in zithouding zijn na de leeftijd van 1,5 jaar alarmerend (Hempel,1993). Deze bevinding komt voor bij myopathieën en bij stoornissen van het centraal zenuwstelsel.

   
Referenties

Bijlage 8, tabel 72.

Let op: Dit is een DIY-video voor ouders om hen te betrekken bij het onderzoek. En dient voor de professionals als audiovisuele ondersteuning bij de beschreven instructie.

Bijkomende instructie voor professionals: De rotaties zijn mooi te zien. Het gaat bij de rotatie om een hoek van minimaal 45 graden tussen de punt van de schouder en een denkbeeldige lijn over de bekkenkammen. Het bekken blijft stil. De blik van het kind komt uit het horizontale vlak.

Deel dit met je netwerk