Preventie in de praktijk: de JGZ als partner voor gemeenten

De Hervormingsagenda Jeugd legt een sterke nadruk op preventie en het versterken van het gewone leven van jongeren en ouders. Hierin speelt de jeugdgezondheidszorg (JGZ) een cruciale rol. Op verzoek van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) stelde het NCJ een notitie op om gemeenten te ondersteunen bij het effectief samenwerken met de JGZ.

Investeren in preventie loont

Een van de kernboodschappen uit de notitie is dat investeren in jeugdgezondheid voorkomt dat je later moet investeren in jeugdzorg. Uit gesprekken met gemeenten en onderzoek blijkt dat een verschuiving van middelen – bijvoorbeeld 2% van het jeugdzorgbudget investeren in JGZ – kan helpen om de focus te verleggen van ‘zorg’ naar het ‘versterken van het gewone leven’.

Concrete adviezen voor gemeenten

De notitie biedt gemeenten concrete handvatten om de samenwerking met de JGZ vorm te geven. Enkele belangrijke aanbevelingen:

1. Versterk netwerken in het gewone leven – Faciliteer ontmoeting tussen ouders en jeugdigen en zet de JGZ in als verbindende factor.
2. Maak een helder onderscheid tussen jeugdgezondheidszorg en jeugdzorg – De JGZ richt zich op het versterken van de opvoedkracht van ouders en de veerkracht van jeugdigen, terwijl jeugdzorg zich richt op hulp.
3. Investeer in bewezen effectieve interventies – erkende interventies zoals de SPARK en MAZL helpen problemen vroegtijdig te signaleren en voorkomen.
4. Benut de JGZ voor generatiebewust preventiebeleid – Strategische samenwerking met de JGZ helpt om gezondheidsachterstanden te verkleinen en maatschappelijke trends te herkennen.
5. Organiseer structureel overleg tussen gemeenten en de JGZ – Dit helpt om een gezamenlijke langetermijnvisie te ontwikkelen, los van de waan van de dag.

Samen aan de slag

NCJ-adviseurs Kim Houben en Mark Weghorst blijven in gesprek met gemeenten en JGZ-organisaties om de inzichten uit de notitie in de praktijk te brengen. Dit vraagt een investering in tijd, maar levert uiteindelijk maatschappelijk rendement op dat verder reikt dan de ravijnjaren. Door samen te werken en preventie centraal te stellen, kunnen gemeenten en de JGZ bijdragen aan een gezonde toekomst voor jeugdigen en gezinnen.