Nieuws 23 maart 2026
Op 1 maart 2026 startte Yunio met de pilot ‘Startgesprek consultatiebureau’. In deze pilot gebruiken professionals de Balansmeter van het NCJ binnen het startgesprek. De Balansmeter is een instrument dat inzicht geeft in de balans tussen draagkracht en draaglast van (aanstaande) ouders. Door dit instrument te gebruiken wordt het gesprek gestructureerd en het perspectief van ouders expliciet en op een valide manier meegenomen. Met deze samenwerking doen Yunio en het NCJ ervaring op met het gebruik van de Balansmeter in het primaire proces van de JGZ.
Het doel van de Yunio-pilot is om meer zwangeren te bereiken, het aantal prenatale huisbezoeken en vaccinaties te stimuleren en te vergroten. JGZ-professionals van Yunio gebruiken gedurende een half jaar (de looptijd van de pilot) de Balansmeter tijdens het startgesprek om het gesprek te structureren en het perspectief van ouders expliciet en op een valide manier mee te nemen.
Het startgesprek is bedoeld voor alle zwangere vrouwen (en hun partner) die wonen in de gemeenten Zutphen en Lochem en wordt bij voorkeur gepland vanaf een zwangerschapsduur van 22 weken.
Tijdens het startgesprek consultatiebureau gebruiken we de Balansmeter als hulpmiddel om met a.s. ouder(s) in gesprek te gaan over de zwangerschap en de komende geboorte van hun kind. De Balansmeter helpt ons een goede inschatting te maken of er aanvullende aandacht nodig is voor de balans tussen draaglast en draagkracht.
Als er bij de aanstaande ouder(s) zorgen zijn, weinig steun is of veel vragen zijn, wordt er een vervolgafspraak gemaakt in de vorm van een prenataal huisbezoek.
Door middel van de ingevulde Balansmeters was het heel makkelijk om bij een paar onderwerpen wat door te vragen. We hadden het gelijk over hele inhoudelijke dingen, zoals zorgen of een pittige zwangerschap. Het helpt enorm om een goed gesprek te hebben en te vertellen wat wij voor hen kunnen betekenen. Hierbij bieden we als vervolg een prenataal huisbezoek aan.
De Balansmeter is op systematische wijze ontwikkeld vanuit UMC Utrecht, in nauwe samenwerking met ouders, praktijk en wetenschap, en is bedoeld om het ouderperspectief een stem te geven. Het is een waardevol instrument dat ouders inzicht geeft in hun ervaren balans en aanleiding kan zijn voor mooie gesprekken, zowel binnen het gezin als met de JGZ.
Het NCJ peilt zelf jaarlijks twee keer hoe ouders hun balans ervaren. Deze continue monitoring helpt om trends en ontwikkelingen in kaart te brengen. Om deze informatie toegankelijk te maken, heeft het NCJ een interactief dashboard ontwikkeld.
De Balansmeter is niet alleen bruikbaar in de dagelijkse praktijk van de JGZ, maar kan ook worden ingezet voor collectieve dataverzameling. Denk bijvoorbeeld aan de inzet van de Balansmeter bij de Kindmonitor zoals bij de Brabantse GGD’en. Ook zet het NCJ de Balansmeter twee keer per jaar landelijk uit om inzicht te geven hoe het met ouders gaat. Daarnaast wordt de balansmeter ingezet in wetenschappelijk onderzoek.
Over de ontwikkeling en validering van de Balansmeter hebben we verslag gedaan in het artikel dat is gepubliceerd in Journal of Pediatric: Clinical Practice.
Wil jij als JGZ-organisatie ook gebruikmaken van de Balansmeter, neem dan hieronder contact op met Ingrid Staal, onderzoeker en adviseur bij het NCJ.
"*" geeft vereiste velden aan
In de themaserie ‘Van data naar duiding’ lees je de komende periode bij TJGZ hoe data kan bijdragen aan gelijke kansen in de geboortezorg en jeugdgezondheidszorg.
Werk jij met de JGZ-richtlijn Voeding en eetgedrag? Dan nodigen we je uit om je ervaringen te delen via onze vragenlijst. De uitkomsten gebruiken we voor de herziening van de richtlijn en het ontwikkelen van scholingen.
Op 30 maart vond bij GGD Zeeland de eerste regionale lancering plaats van de preventieaanpak Risicovolle Verleidingen. Samen met jeugdverpleegkundigen liet het NCJ zien hoe deze praktisch toepasbaar is in het dagelijks werk.
